De link tussen uw slaaphouding en slaapapneu

Slaapapneu is een potentieel gevaarlijke aandoening, waarbij herhaaldelijk een kortdurend ademtekort optreedt tijdens uw slaap.  Dit kan enkele seconden tot zelfs langer dan een minuut duren.

Wees gerust, uw hersenen zullen u automatisch wekken zodat u niet kunt stikken. Dit maakt echter dat u tientallen tot soms zelfs honderden keren per nacht naar een lichter slaapstadium wordt gebracht, waardoor uw slaap dus wel heel gefragmenteerd wordt.

De aaneenschakeling van een ademhalingsonderbreking en het daaropvolgend ontwaken — vaak in combinatie met het happen naar lucht — kunnen makkelijk door uw bedpartner waargenomen worden. Zelf bent u zich er echter meestal niet van bewust, omdat het ontwaken zo kortstondig is.

Verschillende vormen

Het slaapapneusyndroom komt voor in verschillende vormen: obstructief of centraal.

Het obstructieve slaapapneusyndroom is veruit de meest frequente vorm: uw bovenste luchtwegen klappen toe ter hoogte van de tongbasis of verhemelte. Door het effect van de zwaartekracht en het ontspannen van de keelspieren tijdens uw slaap, gaan plaatselijke zachte weefselstructuren inzakken, waardoor uw luchtweg gedeeltelijk of volledig kan afsluiten. Deze vorm van slaapapneu gaat meestal gepaard met luidruchtig snurken tussen de ademstops door.

Het centrale slaapapneusyndroom is veel zeldzamer: de automatische aansturing van uw ademhaling door de hersenen wordt in dit geval tijdelijk onderbroken met een ademstop tot gevolg. Een combinatie van zowel het obstructieve en het centrale slaapapneusyndroom kan voorkomen.

Slaapapneu gaat vaak gepaard met uitgesproken vermoeidheid gedurende de dag, als gevolg van de sterk gefragmenteerde slaap. Voortdurende ademstops hebben ook een erg negatief effect op hart en bloedvaten, die eigenlijk continu onder stress staan.

Stel u voor: meer dan 100 keer achter elkaar uw adem gedurende 30 seconden inhouden, met 30 seconden tussenpauze. Uw hartslag zal snel de hoogte ingaan. Patiënten met slaapapneu hebben dus vaak te kampen met hypertensie (verhoogde bloeddruk) en/of hart- en vaataandoeningen.

Apneu en de slaaphouding

Bij lichte gevallen van slaapapneu wordt in de helft van de gevallen een nauwe samenhang met de slaaphouding vastgesteld.  In ruglig is de kans veel groter dat de luchtweg toevalt omwille van de grotere hoeveelheid zacht weefsel die zich in die positie boven uw luchtweg bevindt.

Een eerste oplossing is dus vaak de keuze voor zijlig op een daarvoor aangepaste matras en kussen. Uiteraard kunt u tijdens uw slaap moeilijk verhinderen dat u toch af en toe op de rug terecht komt.

Vroeger werd dit aangepakt met een tennisbal die werd ingenaaid op de achterkant van een pyjama. Nu zijn er gelukkig meer comfortabelere oplossingen, zoals bijvoorbeeld de Sleep Position Trainer en de NightShift, die rugslaap gaan detecteren en u hier op een subtiele manier via trillingen op attent maken, zodat u terug naar zijlig draait.

Andere oplossingen

Het verminderen van de hoeveelheid zacht weefsel (waaronder vetweefsel) ter hoogte van de tongbasis en verhemelte kan soms een erg gunstig effect geven op het voorkomen van obstructies. Afvallen is daarbij wenselijk, naast het vermijden van alcohol, zeker in de avonduren. Slaapapneu komt immers vaker voor bij personen met overgewicht.

Bij lichte vormen van slaapapneu kan dit overtollige weefsel chirurgisch verwijderd worden.

Voor iets ernstiger vormen van slaapapneu is de voorkeursoplossing de CPAP-therapie. Hierbij krijgt u een neusmasker mee dat gedurende de nacht de druk in uw bovenste luchtweg verhoogt, waardoor het inzakken van het verhemelte en tong wordt tegengegaan.

Mits nog beschikking over eigen tanden in goede staat, kan voor selectieve gevallen ook gedacht worden aan mondprothesen, via gespecialiseerde tandartsen.